МЕНСК.BY Родны горад жыве тут! |
90 лет назад провозглашена независимость БНР
Впервые идея создания БНР прозвучала на Всебелорусском съезде 1917 года. После срыва мирных переговоров в Бресте и наступления германских войск большевики покинули Минск. В этой ситуации деятели Центральной белорусской войсковой рады и исполнительного комитета Рады Всебелорусского съезда объявили себя временной властью на территории страны до созыва учредительного сейма. 21 февраля 1918 года Исполком Рады создал первое правительство БНР — Народный секретариат во главе с Язепом Воронко. Несмотря на немецкую оккупацию, правительство БНР прилагало усилия для организации национальных институтов. Было принято постановление о государственном статусе белорусского языка, открывались белорусские школы и гимназии, культурно-просветительские общества и театры, работали издательства, выходили белорусские газеты, велась работа по открытию в Минске национального университета. Был введен паспорт гражданина БНР, в том числе дипломатический, узаконена государственная символика — бело-красно-белый флаг и герб "Погоня". В ряде стран Европы открылись диппредставительства БНР. Однако в силу сложного военно-политического положения Рада БНР не смогла реализовать идею государственного суверенитета страны — она оказалась незащищенной перед большевиками и польскими легионами. В результате в декабре 1918 года правительство БНР вынуждено было переехать в Вильно, затем в Гродно. 1 января 1919 года большевики провозгласили образование Белорусской Советской Социалистической Республики в составе СССР. Официально дата провозглашения БНР в Беларуси не отмечается, но представители оппозиции ежегодно празднуют ее как День воли. Сегодня во многих городах Беларуси и за рубежом пройдут праздничные акции. В Минске планировалось организованное шествие и митинг. Заявка на их проведение была подана в горисполком еще в начале февраля, однако за пять дней до акции городские власти изменили ее маршрут. Заявители с этим не согласились и сняли с себя ответственность за ход шествия и митинга. К 90-летию провозглашения БНР был приурочен I общенациональный диктант по белорусскому языку. Акция получила широкий общественный резонанс, в связи с чем решено сделать ее ежегодной. БелаПАН Дзень Волі 90 гадоў таму, 25 сакавіка 1918 г. у Менску была абвешчана незалежнасьць Беларускай Народнай Рэспублікі (старшыня Народнага сакратарыяту — Язэп Варонка, старшыня Рады БНР — Янка Серада). Прынятая 25 сакавіка ў акупаваным немцамі Менску Трэцяя Ўстаўная Грамата абвяшчала: *** "Год таму назад народы Беларусі разам з народамі Расіі скінулі ярмо расійскаго царызму‚ які найцяжэй прыціснуу быу Беларусь; ні пытаючыся народу‚ ён кінуу наш край у пажар вайны‚ якая чыста зруйнавала гарады і вёскі беларускіе. Цяпер мы‚ Рада Беларускай Народнай Рэспублікі скідаем з роднаго краю апошняе ярмо дзяржакнай залежнасьці‚ якое гвалтам накінулі расійскіе цары на наш вольны і нізалежны край. Ад гэтага часу Беларуская Народная Рэспубліка абвешчаецца Нізалежнай і Вольнаю дзяржавай. Самі народы Беларусі ў асобі свайго Устаноўчаго Сойму пастановяць аб будучых дзяржауных зьвязях Беларусі. На моцы гэтаго трацяць сілу усе старыя дзяржауныя зьвязі‚ якія далі магчымасьць чужому ураду падпісаць і за Беларусь трактат у Берэсьці‚ што забівае насьмерць беларускі народ‚ дзелючы зямлю яго на часткі. На моцы гэтаго урад Беларускай Народнай Рэспублікі мае увайсьці ў зносіны з зацікаўленымі старанамі‚ прапануючы ім перагледзець тую часьціну Берэсьцейскаго трактату‚ якая датычыць Беларусі‚ і падпісаць міравую умову з усімі ваеваўшымі дзяржавамі. Беларуская Народная Рэспубліка павінна абняць усе землі‚ дзе жыве і мае лічбенную перавагу беларускі народ‚ а ласьне: Магілеўшчыну‚ беларускія часьці Меншчыны‚ Гродзеншчыны (з Гроднай‚ Беластокам і інш.)‚ Віленшчыны‚ Віцебшчыны‚ Смаленшчыны, Чарнігоўшчыны і сумежных часьцяў суседніх губерняў‚ заселеных беларусамі. Беларуская Народная Рэспубліка падцверджывае усе тыя правы і вольнасьці грамадзян і народау Беларусі‚ якія абвешчаныя Устаўной Граматай ад 9 сакавіка 1918 году. Абвешчаючы аб нізалежнасьці Беларускай Народнай Рэспублікі‚ Рада яе пакладае свае надзеі на тое‚ што ўсе любячые волю народы дапамогуць беларускаму народу упоўнай меры здейсьніць яго палітычна дзяржауные ідэалы… Рада Беларускай Народнай Рэспублікі Дана ў Менску-Беларускім 25 сакавіка 1918 году. *** Беларуская Народная Рэспубліка ня стала рэальнай дзяржавай у сапраўдным разуменьні гэтага слова, Рада БНР і Народны Сакратарыят ня меў рэальнае ўлады і ня здолеў стварыць жыцьцяздольныя структуры на месцах. Тым ня менш Акт 25 Сакавіка меў вялікае значэньне. Абвяшчэньне БНР паскорыла працэс стварэньня беларускай савецкай рэспублікі, а таксама стала фундамэнтам для разьвіцьця беларускага нацыянальнага руху ў ХХ ст. Наша Ніва
Папярэднія навіны- Тозик предложил Китаю поучаствовать в реализации проекта "Минск-Сити"
Апошняе ў праекце |
МенюПошукФотазамалёўкі АпытаньнеАпошняе на форумеНяма дадзеных Апошнія артыкулы- Васіль Шарапаў "Сённяшняе і заўтрашняе сталіцы" Наш гузік
Лічыльнікі |
